Het formaat van je proefschrift correct instellen in Word klinkt misschien als een technisch detail, maar het heeft grote gevolgen voor het eindresultaat. Een verkeerd paginaformaat of onjuiste marges leiden tot afgeknepen tekst, verschoven lay-outs of een proefschrift dat niet voldoet aan de eisen van je universiteit. Met de juiste instellingen leg je een solide basis voor een professioneel en drukklaar document.
In dit artikel doorlopen we stap voor stap hoe je het formaat van je proefschrift instelt in Microsoft Word, welke standaardformaten gangbaar zijn in Nederland, en waar je op moet letten bij het aanleveren van je bestand bij de drukkerij.
De standaardformaten voor proefschriften in Nederland
In Nederland hanteren de meeste universiteiten een vast paginaformaat voor proefschriften. Het meest gebruikte formaat is 17 x 24 cm, ook wel B5 of een variant daarvan genoemd. Dit formaat geeft het proefschrift een professionele, academische uitstraling en past goed binnen de bindmogelijkheden van drukkerijen.
Sommige universiteiten schrijven een ander formaat voor, zoals A4 (21 x 29,7 cm) of 16 x 24 cm. Controleer daarom altijd de promotieregels van jouw instelling voordat je begint met de opmaak. Een afwijkend formaat achteraf corrigeren kost veel tijd en kan de volledige lay-out verstoren.
Paginaformaat instellen in Word: stap voor stap
Word werkt standaard met A4-formaat, dus je moet het paginaformaat handmatig aanpassen aan het gewenste formaat van je proefschrift. Dit doe je als volgt:
- Ga naar het tabblad Indeling (of Layout in de Engelstalige versie).
- Klik op Papierformaat en kies Meer papierformaten onderaan het menu.
- Voer bij Breedte en Hoogte de gewenste afmetingen in, bijvoorbeeld 17 cm en 24 cm.
- Zorg dat de instelling geldt voor Geheel document en klik op OK.
Controleer na het instellen altijd de afdrukweergave om te zien of de tekst en afbeeldingen nog correct op de pagina staan. Bij een formaat dat kleiner is dan A4 verschuiven elementen soms onverwacht.
Marges en spiegelmarges correct configureren
Naast het paginaformaat zijn de marges bepalend voor de leesbaarheid en de bindkwaliteit van je proefschrift. Bij een gebonden boek is de binnenmarge (de kant die wordt ingebonden) altijd iets breder dan de buitenmarge, zodat de tekst na het binden nog volledig leesbaar blijft.
Gebruik hiervoor de spiegelmarges in Word:
- Ga naar Indeling en klik op Marges.
- Kies Gespiegeld in het dropdownmenu.
- Stel de binnenmarge in op minimaal 2,5 cm en de buitenmarge op 2 cm.
- Houd voor boven en onder een marge van 2 tot 2,5 cm aan.
De exacte marges kunnen per drukkerij of universiteit verschillen. Vraag bij twijfel altijd na welke specificaties gelden, zodat je bestand direct drukklaar is.
Veelgemaakte fouten bij het instellen van het formaat
Veel promovendi maken dezelfde fouten bij het instellen van het formaat van hun proefschrift. Door deze te kennen, voorkom je tijdrovende correcties in een later stadium.
- Werken in A4 en pas later omzetten: Als je de volledige opmaak in A4 hebt gedaan en daarna het formaat aanpast, verschuiven koppen, voetnoten en afbeeldingen. Begin altijd in het juiste eindformaat.
- Geen spiegelmarges gebruiken: Bij een dubbelzijdig gedrukt proefschrift zijn gewone marges niet geschikt. Zonder spiegelmarges valt tekst op de binnenpagina’s te dicht bij de rug.
- Afbeeldingen op verkeerde resolutie: Afbeeldingen die er op het scherm scherp uitzien, kunnen in druk korrelig zijn. Gebruik altijd minimaal 300 dpi voor alle illustraties en figuren.
- Vergeten de instelling toe te passen op het gehele document: Word past wijzigingen soms alleen toe op een gedeelte van het document. Controleer altijd of de instelling voor het gehele document geldt.
Bestand aanleveren bij de drukkerij: waar op te letten
Een goed opgemaakt Word-bestand is een goede start, maar bij het aanleveren bij de drukkerij zijn er nog een aantal aandachtspunten. De meeste drukkerijen werken het liefst met een PDF, omdat dit formaat de lay-out vastlegt en voorkomt dat lettertypes of afbeeldingen verschuiven.
Let bij het exporteren op het volgende:
- Exporteer vanuit Word als PDF/A of gebruik de optie Hoge afdrukkwaliteit om een drukklaar PDF-bestand te maken.
- Controleer of alle lettertypes zijn ingesloten in de PDF. Sommige lettertypen worden anders vervangen door een standaard alternatief.
- Sla afbeeldingen op in de juiste resolutie (minimaal 300 dpi) voordat je exporteert.
- Vraag de drukkerij naar de gewenste aflooprand (bleed) als je elementen tot aan de rand van de pagina laat lopen.
- Lever het omslag en het binnenwerk als aparte bestanden aan, tenzij de drukkerij anders aangeeft.
Stuur bij voorkeur een persoonlijk proefschrift ter controle op voordat de volledige oplage wordt gedrukt. Zo zie je precies hoe het eindresultaat eruitziet en kun je nog kleine aanpassingen doorvoeren.
Hoe wij je helpen met het drukken van je proefschrift
Het correct instellen van het formaat is een belangrijke stap, maar het hele traject van opmaak tot druk kan complex zijn. Wij nemen je dat graag uit handen. Bij het drukken van je proefschrift bieden wij een volledig verzorgd traject:
- Opmaakbegeleiding: Onze interne vormgevers helpen je met het binnenwerk en de omslag, zodat alles voldoet aan de eisen van jouw universiteit.
- Keuze uit papiersoorten: Mat, glanzend of gerecycled papier, afgestemd op jouw wensen en budget.
- Diverse omslagopties: Softcover, hardcover, glans- of matlaminaat voor een professionele afwerking.
- Gratis boekenleggers en stellingen: Op maat gemaakt bij elk proefschrift, perfect afgestemd op het ontwerp.
- Volledig in eigen huis: Van proefdruk tot binden, alles onder één dak voor een efficiënte planning en gegarandeerde kwaliteit.
Wil je weten wat wij voor jouw proefschrift kunnen betekenen? Neem contact met ons op en we bespreken samen de mogelijkheden.